زندگی کتابی است ، که بدون سفر یک صفحه آن بیشتر خوانده نمی شود.

(Augustine of Hippo)

 

علي احمدي- گردشگري يکي از بزرگترين صنايع جهان است که چه از نظر تعداد مشارکت کنندگان و چه از نظر ارزش اقتصادي ايجاد شده در سطح بالايي قرار دارد.

با پيشرفت فناوري‌هاي ارتباطي و اطلاعاتي در سطح جهان ، استفاده از آنها در گردشگري افزايش يافته است.در واقع فناوري اطلاعات از حدود دو دهه گذشته در بخش گردشگري بکار گرفته شده و در طول اين مدت استفاده از آن رشد با شتابي داشته است. به عنوان نمونه استفاده از اينترنت براي رزرو جا در هتل ، رزرو بليط هواپيما و... با استقبال روبرو شده ، با اين وجود کاربرد اين فناوري در بخش گردشگري صرفاً به فروش بليط و رزرو جا محدود نشده بلکه کاربردهاي فراوان و متعدد دارد.

بازديد از جاذبه هاي تاريخي ، فرهنگي و طبيعي مناطق مختلف از جمله کاربردهاي جديد هستند. حداقل کارايي اين مقوله از گردشگري الکترونيک اين است که بعنوان يک ابزار قوي و نو براي تبليغات و بازاريابي و زمينه سازي جذب گردشگران از بازارهاي هدف ، در کنار وسايل ديگر خواهد بود.

بر اين اساس گردشگري الکترونيک (E-Tourism) عبارت است از بکار گيري ابزارهاي نوين براي ارائه سرويس‌هاي مورد نياز گردشگران با استفاده از فن آوري اطلاعات با کيفيتي بالاتر و هزينه اي کمتر. در گردشگري الکترونيک برخلاف روش‌هاي سنتي که گردشگر نيازهاي خود را به طريق مراجعه مستقيم برطرف مي کرد ، در اين روش بدون مراجعه مستقيم و از طريق سايت‌هاي اينترنت نيازهاي خود را برطرف مي کند. ارائه خدمات گردشگري در اينترنت به سه صورت انجام مي گيرد که عبارتند از:

1- E-Information : بدست آوردن اطلاعات از سايت‌هاي اينترنتي توريستي به وسيله کتابچه هاي الکترونيکي ، راهنماهاي صوتي ، آلبوم تصاوير ، تصاوير واقعي يا مجازي ، کليپ‌هاي ويدئويي ، راهنماهاي سفر .
2- E-Booking : رزرو و يا انتخاب هتل‌ها ، سفرهاي هوايي ، کرايه کردن ماشين و ...
3- E-Payment : استفاده از کارت‌هاي اعتباري ، پرداخت‌هاي ديجيتالي ، پرداخت هزينه هاي سفر مانند ويزا ، بليط هواپيما و قطار و...

توسعه گردشگري الکترونيک مترادف با رشد و توسعه دو مقوله دولت الکترونيک E- Government و تجارت الکترونيک E-Business است . به عبارتي ET حاصل اتصال اين دو مدل است . در نتيجه در عرصه گردشگري نيز در ايجاد نظام جديد ارائه سرويس و خدمات مؤثر خواهد بود.با توجه به گذشت سه دوره جامعه کشاورزي ، جامعه صنعتي و جامعه اطلاعاتي ، جهان به دوره چهارم خود پا گذاشته است که از آن به موج چهارم نام مي برند. در موج چهارم جامعه اطلاعاتي رشد بيشتري يافته و جهان مجازي و ارتباطات مجازي جاي ارتباطات واقعي و فيزيکي را مي گيرد. بر اين مبنا گردشگري نيز تحولاتي را پذيرا گشته است. از طرفي روند جهاني شدن نيز در اين امر دخيل بوده و گردشگري هزاره سوم را وارد مرحله اي تازه و متمايز از قبل کرده است. با کاهش گردشگري انبوه و ساختار شکني آن در چالش هاي پسامدرنيته و شکل گيري گردشگري پسامدرن تقاضاي بازار گردشگري تغييرات بسياري را در راستاي انگيزه ها و نيازهاي گردشگران پذيرا بوده است.از طرفي ميل به استفاده از تکنولوژي ارتباطي و اطلاعاتي در امر گردشگري از سوي گردشگران زمينه ساز نوع جديدي از گردشگري يعني گردشگري مجازي شده است.

در واقع افزايش نقش اينترنت در گردشگري باعث شد تا گردشگران قبل از اقدام به سفر به ارزيابي وضعيت مقاصد بپردازند و تجربه اي مجازي را در چارچوب دورنمايي گردشگر در ذهن خود شکل دهند. علاوه بر آن اين امر زمينه دمکراتيک شدن امر انتخاب مقاصد را براي سفر فراهم آورده که بر بستري از ليبراليسم حاصل از جهاني شدن تسهيل شده است که اين خود نشان از گذار به سوي ارائه انعطاف پذيري محصول گردشگري است و متبلور کننده توليد بهنگام برآمده از شيوه توليد پسافورديسم است.

در اين راستا محصول گردشگري از طريق شيوه هاي نو و با کمک ابزارهاي اينترنتي و الکترونيکي در اختيار گردشگران قرار مي گيرد و آنها نيز در راستاي تمايلات خود به انتخاب آنها از طريق اينترنت اقدام مي کنند.

در اين ميان تحقيقات به عمل آمده نيز گوياي افزايش نقش شبکه هاي اينترنتي در گردشگري است . بر اساس تحقيقات به عمل آمده در سال 2007 بيش از 30 ميليون اروپايي از اينترنت براي تعيين مقاصد مورد نظر خود جهت سپري کردن تعطيلات استفاده مي کنند. همچنين حدود 8 ميليون نيز بليط‌هاي خود را به صورت اينترنتي دريافت کرده اند.در سال 2008 نيز درآمد جهاني حاصل از گردشگري الکترونيک به بيش از 40 ميليارد يورو رسيده است.

بنابراين ارتباط و درهمتنيدگي گردشگري و تکنولوژي‌هاي مدرن از جمله اينترنت و استفاده گردشگران از اين تکنولوژي‌ها زمينه تحول گردشگري و پيشرفت اين صنعت را در عصر جديد فراهم آورده است. از اين رو همگام با رشد تکنولوژي ، گردشگري نيز مي تواند به فراهم آوردن بسترهاي مورد نظر براي توسعه خود دست يابد و در نتيجه گردشگري متناسب با عصر پسامدرن شکل گيرد و به عبارت بهتر گردشگري پسامدرن شکل گيرد. روند و پروسۀ جهاني شدن و توسعه دانش هاي نو زمينه و لزوم استفاده بيشتر از تکنولوژي را بوجود آورده است.

از عصر حاضر و همگام با روند جهاني شدن ، به عصر فشردگي زمان و فضا نام مي برند که منظور افزايش ارتباطات الکترونيکي بوده و بعد مکان و فاصله را کاهش داده است. بنابراين در دوره فشردگي زمان و فضا استفاده هرچه بيشتر از اينترنت براي انجام کارهاي مختلف و برقراري ارتباط و يا سفر به شيوه اينترنتي بيش از پيش لازم و ضروري است . در اين بين تغييرات زيادي در عرضه و تقاضاي گردشگري ايجاد شده است.

در نتيجه امروزه گذاري از گردشگري انبوه شکل گرفته و تکثري در تقاضاي گردشگري پديد آمده و ديگر بنگاه‌هاي بزرگ کارايي لازم را نداشته و در راستاي انعطاف پذيري بنگاه‌هاي کوچک و رشد گردشگري کيفي در زمينه ارائه خدمات به گردشگران ايجاد شد ، که به گردشگران مختلف سرويس دهي مي کند. بايد گفت که ارزش گردشگري الکترونيک زماني آشکار شد که رويکردهاي مبتني بر Single Window به سايت‌هاي فعال در زمينه ET اضافه شد.

مطابق رويکرد Single Window يک گردشگر هنگامي که به يک سايت ET وارد مي شود تنها از طريق همان سايت و با برخورد با يک استاندارد خاص مورد استفاده در سايت کار کرده اما تمامي سرويس‌هاي مورد نياز خود را دريافت مي کند. به اين معنا که گردشگر نيازي ندارد که هريک از سرويس‌هاي مورد نياز خود را از طريق يک سايت مجزا و با واسط کاربري و يا User Interface مرتفع کند.

بلکه تمامي سرويس‌هاي مورد نياز خود را از طريق يک سايت مشترک و با واسط کاربري يکسان دريافت کرده و اطلاعات مورد نياز خود را ساده تر بدست مي آورد. بنابراين در اين شيوه گردشگر به سهولت به اطلاعات مورد نياز خود دسترسي پيدا مي کند بدون اينکه هزينه و وقت زيادي را صرف اين کار بکند.

اما بايد در زمينه گردشگري الکترونيک و وارد شدن اين بخش از گردشگري به گردشگري ايران به اين واقعيت اذعان کرد که در حال حاضر گردشگري الکترونيک از پيشرفت چنداني در ايران نداشته که به دلايلي از جمله مشکلات زيرساختي در زمينه اينترنت ، عدم دسترسي بسياري از مردم به اينترنت و تعداد کم کاربران اينترنت نسبت به ساير کشورها مانع از توسعه گردشگري الکترونيک در ايران شده است.

در واقع با وجود شرايط حاکم بر جامعه ايران و همچنين سنتي ماندن و سنتي اداره شدن بسياري از بخش‌هاي مرتبط با گردشگري نيز نشان دهنده اين واقعيت است که ايران هنوز در شرايط سنتي حاکم بر جامعه قرار داشته و تنها در معدودي از نقاط شهري بزرگ حتي مي توان گفت پا به مدرنيته گذاشته ايم.

اين امر گذار از مدرنيسم به پسامدرنيسم و از جمله گسترش جامعه اطلاعاتي و الکترونيکي را با تأخير مواجه کرده است. اما در هر صورت اين شرايط در ايران نيز در حال شروع شدن است و در آينده گردشگري مجازي در ايران نيز مطمئناً به سمت افزايش اين نوع از گردشگري تحول خواهد يافت.

با رشد امکانات و تجهيزات اطلاعاتي و ارتباطي و استفاده از آنها در بازاريابي الکترونيکي ، تجارت الکترونيکي و در نهايت شکل گيري مفهوم دولت الکترونيک در جهان ، لزوم تطابق فعاليت‌هاي اقتصادي را با تکنولوژي‌هاي مدرن جهت افزايش کارايي و بهره وري خود و بدست آوردن بازارهاي بيشتر براي ارائه محصولات افزايش داده است. در واقع افزايش نقش ICT در فعاليت‌هاي مختلف اقتصادي نحوه رقابت و بازاريابي را نيز تغيير داده است و استفاده از اينترنت نقشي کليدي در موفقيت آنها ايفا خواهد کرد.

در اين بين گردشگري نيز به عنوان فعاليتي اقتصادي ، امروزه جهت بازاريابي و ارائه محصولات خود در سطح وسيعي از اينترنت استفاده مي کند وبه نوعي افزايش نقش اينترنت در گردشگري باعث شکل گيري و رشد گردشگري الکترونيک شده است.

بنابراين مي توان گفت که همسو با جهاني واقعي ، جهاني مجازي نيز شکل گرفته که در آن بسياري از فعاليت‌هاي مربوط به گردشگري نيز انجام مي شود. دنياي مجازي به افراد اين امکان را مي دهد به راحتي به هر نقطه اي از جهان سفر کرده ، با اشخاص مختلف گفتگو کرده ، از مناظر و چشم اندازها و آثار تاريخي و فرهنگي ديدن کرد.

بر اين اساس امروزه بسياري از مردم هر روز مي توانند از طريق شبکه هاي به هم پيوسته جهاني اقدام به مسافرت کرده و بدون اينکه نيازي به ترک مکان سکونت خود داشته باشند ، بلکه اين تنها ذهن آنهاست که از طريق اينترنت آنها را به نواحي ديگر جهان مي برد.که اين مسئله اضافه بر توان دنياي مجازي و اينترنت براي انجام کارهايي همچون رزرو بليط يا اتاق يا خريد و پرداخت است . همچنين به اين شيوه ، عرضه و تقاضاي گردشگري دچار تحول شده و مي توان محصول گردشگري را از محل سکونت خود نيز دريافت کرد

DESIGN BY SOORI
تمامی حقوق مادی و معنوی این وب سایت برای مدیران این سایت محفوظ می باشد