زندگی کتابی است ، که بدون سفر یک صفحه آن بیشتر خوانده نمی شود.

(Augustine of Hippo)

 

عباس قديريان-بافق با مساحتي حدود 8/17633 کيلومترمربع در 120 کيلومتري جنوب شرقي شهريزد و در حاشيه کوير مرکزي ايران قرار دارد اين شهرستان از سوي شمال به اردکان ،باختر(غرب) به يزد و مهريز و از جنوب به کرمان و کوير لوت و از خاور(شرق) به کويرلوت محدود است.

بلندي اين شهر از سطح دريا 995 متر است و حداکثر ارتفاع در اين شهرستان مربوط به کوه بن لخت با ارتفاع 3002 از سطح دريا و حداقل ارتفاع کوير در انجير با ارتفاع 905 متر از سطح دريا است .

آب و هواي شهرستان بافق در تابستان گرم و خشک و در زمستان ملايم تر از ديگر نواحي استان يزد است با وجود قرار گرفتن اين سرزمين در منطقه اي خشک و کويري و دارا بودن دهها رشته قنات نشانگر آن است که مردم سخت کوش اين سرزمين در طول تاريخ با اين سختي ها دست و پنجه نرم کرده اند.

مورخين، گذشته هاي بسيار دور سرزميني که در آن بافق بنا شده است را به وجود دريايي کم عمق و بسته متصل کرده اند وجود آثاري که در برخي از کوه‌هاي اطراف بافق مشاهده مي شود اين حدس را بيشتر به يقين تبديل مي کند که از جمله دريا بارهايي که در کوه‌هاي باجگان و ... ديده مي شود از دريا بودن بافق در دوران‌هاي دور حکايت مي کند و جهانگردان و سياحاني نظير سون هدين ، ستوان استوار ، ادوارد استارک ، مارکوپولو ، کلنل سي ام مک کرگر و سترنج ، که به ايران سفر کرده اند نيز در شرح مشاهدات خود از کوير بافق و يا دريا بودن اين مناطق در دوران گذشته سخن به ميان آورده اند.

به هر حال بايد گفت که بافق از شهرهاي پيشين و تاريخي استان يزد است که به دليل جايگاه طبيعي و جغرافيايي ارتباطي و استراتژيک خود در طول تاريخ بارها مورد هجوم ياغيان و کشور گشايان قرار گرفته است.

بعضي از مورخين نيز بافق را يکي از شهرهاي قبل از اسلام مي دانند که در روزگار ساسانيان معمور و آباد بوده است و از جايگاه ويژه اي برخوردار شده است.

منطقه بافق در زمان خليفه سوم (عثمان ) توسط مسلمانان فتح شد و در نيمه دوم سده سوم هجري قمري يعقوب ليث بر اين منطقه دست يافت و در دوره ديلميان فخرالدوله ديلمي نيز براي مدتي بر اين ناحيه حکومت کرد در عهد سلاجقه قاورد از سوي عم خود طغرل سلجوقي به حکومت کرمان رسيد و بافق در آن زمان از توابع کرمان بود.

از سال 536 تا 718 هجري قمري اتابکان يزد بر اين ناحيه حکمراني کردند و نماينده اي به بافق مي فرستادند در روزگار آل مظفر حاکمان دوره تيموري و صفويان، بافق رونق خاصي گرفت. در حمله افغان ها به ايران، به مردم منطقه يزد از جمله بافق خسارات زيادي وارد شد و اين شهر در قلمرو محمود و اشرف افغان بود.

در دوره نادرشاه افشار و جانشينان او نيز بافق در دست حکام بود و عاقبت محمد تقي خان بافقي و بازماندگانش نيز بر اين ناحيه حکمراني داشتند اين نکته نيز لازم به ذکر است که بافق از دوره صفويه به دليل مردان و صاحب منصبان شجاع و دلير به «دارالشجاعه» مشهور شد و اين لقب در چند مورد در کتب مورخين از جمله جامع مفيدي ذکر شده است. بافق به قصبه طيبه نيز مشهور بوده است و تا پايان دوره زنديه از توابع کرمان بوده است.

بافق زادگاه بزرگان

شهر بافق داري امامزاده بزرگواري به نام امامزاده عبدالله ابن موسي بن جعفر است .آرامگاه قاضي مير جعفر در اين شهر است و زادگاه بزرگاني چون شيخ محمد تقي بافقي، شرف الدين علي بافقي، مستفي بافقي، نوائي بافقي، جلالي بافقي، مرادي بافقي، عبدالرضا خان بافقي است. اين شهر در فاصله ۱۲۰ کيلومتري جنوب شرق يزد و در چهار راه بين‌المللي خطوط راه‌آهن جنوب به شمال و شرق به غرب قرار گرفته‌است. خط آهن مشهد-بندرعباس و تهران-کرمان در بافق از هم مي‌گذرند.

کوهستان‌هاي بافق در شرق اين شهرستان قرار دارند که مهم‌ترين آن بن‌لخت با ۳۰۰۲ متر ارتفاع است .

بنابراين مناطق شرق بافق آب وهواي ملايم‌تر و کوهستاني دارد و مناطق غربي، آب و هواي بياباني و گرم و خشک دارد.

مهم‌ترين رودخانه بافق رودخانه شور است که از ماهان کرمان شروع شده و در کوير در انجير به گل مي‌نشيند. مهم‌ترين بناهاي تاريخي بافق عبارتند از آرامگاه امامزاده عبدا..، مسجد جامع، پيرمراد، قاضي مير جعفر و قلعه باقرآباد .

اين منطقه يکي از قطب‌هاي معدني کشور محسوب مي‌شود. مهم‌ترين معادن سنگ آهن چغارت، فسفات آسفوردي، سرب و روي کوشک، سه چاهون و… بوده که بخشي از جمعيت را به کار گرفته‌اند و سنگ آهن بافق مهم‌ترين تأمين کننده مواد اوليه مورد نياز صنعت فولاد و آهن کشور است .

همچنين محدوده شهرستان بافق با توجه به عمليات اکتشافي بالغ بر ۷۰ آنومالي با ذخيره بيش از ۵/۱ ميليارد تن سنگ آهن و بيش از ۳۰ ميليون تن سرب و روي و معادن گچ و ساير سنگ‌هاي ساختماني شناسائي شده که بنا بدلايلي هنوز به بهره برداري نرسيده ‌است.

مهم‌ترين محصولات کشاورزي بافق گندم، جو و روناس است. بافق تنها شهرستان استان يزد است که داراي نخلستان‌هاي پهناور است .

صنايع دستي مردم بافق

مهم‌ترين صنايع دستي مردم بافق: قالي بافي، بافت پادري، جارو و بادبزن و حصير است .

کارخانه ذوب روي بافق و کاشي زمرد، نئوپان مقاوم، کارخانه‌هاي ماکاروني و کارخانه کود شيميايي فرآيند کود و سم بافق و کاشي آپادانا از مراکز مهم صنعتي بافق است.

اجراي طرح توسعه چغارت و احداث کارخانجات مختلف در شهرک صنعتي و صنايع جوار ريلي و جوار معدني بويژه آگلومراسيون و گندله سازي، توسعه شيلات و کشاورزي و دامپروري خصوصاً مرکز تحقيقات شتر از جمله طرح‌هاي صنعتي اين شهرستان هستند.

به دليل آب و هواي گرم منطقه مي‌توان خرما و پسته را مهمترين محصولات کشاورزي اين شهر دانست.

شهر بافق همچنين زادگاه شاعر بزرگي چون وحشي بافقي است

DESIGN BY SOORI
تمامی حقوق مادی و معنوی این وب سایت برای مدیران این سایت محفوظ می باشد